Buitenland


Satelliet loop

Satelliet loop


Laagste minima in vijf jaar in Alaska. Tanana ging vanochtend onderuit naar -51,7º. Sneeuw en opmerkelijke kou in het oosten van España. Murcia noteert laagste maximumtemperatuur in meer dan 30 jaar en zwaarste sneeuwval op de stranden van Torrevieja sinds december 1926.

Het is steen- en steenkoud in Alaska. In Tanana werd vanochtend -48,9º geregistreerd. Zo koud is het daar sinds januari 2012 niet meer geweest. Toen wees de thermometer -51,7º aan. In Fairbanks stond de thermometer op -45,6º. Dat was de eerste keer sinds 2012 dat de grens van -50º Fahrenheit (overeenkomend met -45,6º Celsius) werd bereikt. Voor 1976 kwamen minima vanaf -45,6º veel vaker voor. In het jaar 1947 zelfs 18 keer in Fairbanks. Dinsdagmiddag waren de temperatuurverschillen in ‘The Last Frontier state’, zoals Alaska ook wel wordt genoemd, opmerkelijk groot. Annette Island rapporteerde 10,0º tegen -47,2º in Hogzata River. In Europa viel vandaag de intensieve sneeuwval in het oostelijk deel van España op. Onder meer in en rond Murcia heeft het sinds 1983 niet meer zo intensief gesneeuwd. De maximumtemperatuur bij de weerdienst van Murcia, Observatorio Meteo Murcia, bedroeg slechts 4,2º. In een reeks vanaf 1984 is het niet eerder zo koud geweest: ongeacht welke maand. Voor Torrevieja ten zuiden van Alicante was het de zwaarste sneeuwval sinds de ‘gran nevada’ van december 1926. Zo werd onder meer ‘Playa de La Mata’ door een laag sneeuw bedekt.

weerman Jan Visser, Purmerend, 18 januari 2017, 20:15 uur

Het besneeuwde strand van Torrevieja, 18 januari 2017 (bron: Elena, Alba en Ivan).

Het besneeuwde strand van Torrevieja, 18 januari 2017 (bron: Elena, Alba en Ivan).


Lage temperaturen tijdens de afgelopen nacht in Zuid-Scandinavië. Grote hoeveelheden neerslag in onder meer Frans en Spaans Baskenland. In Roncesvalles ruim 300 mm vanaf de 10de januari,

In van origine arctische lucht onder een zich verder opbouwend hogedrukgebied, beleefde het zuidelijk deel van Scandinavische een koude nacht. In het midden van Jutland noteerde Isenvad vanochtend -14,1º, zijnde de laagste temperatuur in Denemarken van deze winter tot nu toe. In Zuid-Zweden (Götaland) kelderde Hagshult naar -14,0º en in Noorwegen meldde Bjorli in de provincie Oppland -24,9 en Hovden-Lundane in Aust-Agder -29,6º. De laagste minima kwamen voor rekening van Noord-Zweden. Kvikkjokk kwam uit op -29,3 en Nikkaluokta -30,9º.

Waar is m'n auto? Hevige sneeuwval in Benasque, Huesca (bron: Carlos Barrabes).

Waar is m’n auto? Hevige sneeuwval in Benasque, Huesca (bron: Carlos Barrabes).

Opmerkelijk veel neerslag valt er de laatste dagen in Frans en Spaans Baskenland alsmede in de hogere delen van de Spaanse regio Aragón. In de Baskische provincie Navarra ving het dorp Roncesvalles, bekend bedevaartsoord op de route naar Santiago de Compostella, van 10 t/m 16 januari maar liefst 304 mm op. Alleen vandaag al is er 105 mm gevallen. In de bergen (Pyreneeën) is sprake van zware sneeuwval. In de gemeente Benasque in de provincie Huesca spreekt men over “nevada histórica en Enero” (historische sneeuwval in januari). De foto spreekt wat dat betreft boekdelen. De komende dagen wordt ook veel sneeuw verwacht in delen van het Alpengebied en Italië.

weerman Jan Visser, Purmerend, 16 januari 2017, 20 uur

Zeer koude start van januari in Rusland. Moskou vier nachten op rij beneden -25 graden, maar geen extreme kou. Geweldig nieuws uit California. Het noorden van de ‘Golden state’ is ‘out of the drought’.

‘Frisjes’ in Moskou! Het ‘voortschrijdend gemiddelde’ bedraagt momenteel -13,0º tegen normaal (uitgaande van het maandgemiddelde) -6,5º. Het jaar begon nog relatief zacht met op Nieuwjaarsdag een maximumtemperatuur van 2,0º, maar vanaf de 7de werd het enkele dagen Siberisch koud. Gedurende vier nachten achtereen werden minima beneden -25º gemeten. Op 7 januari werd het overdag niet warmer dan -23,5 en de minimumtemperatuur kwam uit op -29,9º. IJziger in januari was het voor het laatst in 2006. Toen op 18 en 19 januari respectievelijk -30,4 en -30,8º. Extreem is de kou overigens niet. Tijdens de Oorlogswinter van 1940 werd het 16, 17 en 18 januari achtereenvolgens -41,0, -42,1 (kouderecord!) en -41,1º. De laagste temperatuur tijdens de recente barre koudegolf in Europees Noord-Rusland komt voor rekening van Okunev Nos. Daar werd op 6 januari -50,2º gemeten.

Overstromingen in California (bron: @Yubanet).

Overstromingen in California (bron: @Yubanet).

Ronduit imposant is de enorme hoeveelheid sneeuw die in de Sierra Nevada in California is gevallen. Van 4 tot 12 januari kwam Kirkwood uit op 338, Soda Springs 351 en Heavenly op zowaar 366 centimeter sneeuw. ‘Omgezet’ in vloeibaar water (regen en gesmolten sneeuw) komt Soda Springs zelfs op ongeveer 550 mm uit. Via meteoroloog Ryan Maue vernam dat er vanaf het begin van het ‘Water Year’ 2016-2017 (1 oktober-30 september) gemiddeld in California tot nu tot 406 mm is gevallen. In een reeks vanaf 1982 was de periode 1 oktober-10 januari alleen in het seizoen 1996-1997 nog iets natter. Voor het eerst sinds 20 december 2011 is een groot deel van ‘Northern California’ (noord van Interstate-80) uit de droogte (‘out of the drought’) en dat is geweldig nieuws.

Weerman Jan Visser, Purmerend, 12 januari 2017, 18:30 uur


Thermisch vrijwel normale december in de VS. Echter: uitzonderlijk warm in Florida en opmerkelijk veel kou in het noordwesten.

In december werden de bordjes verhangen in de Verenigde Staten. Na uitzonderlijke novemberwarmte, kreeg een groot deel van de ‘Lower 48’ (de 48 aangesloten staten) frequent te maken met soms zeer koude arctische lucht. Dientengevolge werd het een ‘near normal month’ met een landelijk gemiddelde van +0,47º. De afwijking ten opzichte van de langjarige referentieperiode bedroeg +0,17º. De VS beleefde in 1983 de koudste december met ‘nationwide’ gemiddeld -3,63º. Opvallend in december was de warmte in Florida en de ‘big cold’ in de Pacific Northwest. In Florida bedroeg het decembergemiddelde 18,9 tegen normaal 14,9º. Daarmee was het de op drie na warmste december. Warmtekampioen in de reeks is december 2015 met gemiddeld 20,9º.

De sneeuw viel gisteren met de deur in huis in Alpine, California (bron: Steven Siig).

De sneeuw viel gisteren met de deur in huis in Alpine, California (bron: Steven Siig).

Uitgesproken koud was het in Oregon. Met een maandgemiddelde van -2,7º tegen normaal -0,1º beleefde de ‘Beaver state’ de op 10 na koudste december uit de meetreeks. Voor het laatst was het in 1990 met gemiddeld -4,2º nog kouder. Koudekampioen in Oregon is 1924 met gemiddeld -4,8º. Nemen we de afzonderlijke ‘(small) towns’ in ogenschouw, dan springt onder meer Baker City, Oregon eruit. In een reeks vanaf 1943 is december met gemiddeld -9,6º (afwijking -5,6º) niet zo ijzig geweest. Great Falls in Montana, de uitvalspoort van zeer koude lucht uit Canada, registreerde de op vier na koudste december in een reeks van 80 jaar. Het maandgemiddelde was daar -9,8º (afwijking -5,8º). Veel neerslag viel er in delen van California. Blue Canyon kreeg 391 mm te verstouwen. Dat is 34 procent meer dan normaal.

weerman Jan Visser, Purmerend, 11 januari 2017, 16:50 uur

Bijzonder lage temperaturen vorige week in het noordwestelijk deel van de VS. Grote hoeveelheden neerslag de laatste dagen in het westen van de VS (onder meer in California). In San Francisco viel in 8 dagen meer regen dan in geheel 2013.

Zeer lage temperaturen in grote delen van Europa; bittere kou eveneens in onder meer het noordwestelijk deel van de Verenigde Staten. Op donderdag 5 januari werd in Wisdom, Montana -43,3º gemeten, op 6 en 7 januari registreerde Walden, Colorado respectievelijk -44,4 en -41,7º. In Laramie, Wyoming werd het op Driekoningen -40,0º. Ongeacht welke kalendermaand is het daar slechts vier keer ijziger geweest. Op 9 en 10 januari 1962 werd het -42,2 en -43,9º; een jaar later (in de beroemde winter van 1963) wees de thermometer op 11 en 12 januari -43,3 en -45,6º aan. Brrrrr….! Aanstaande vrijdag bereikt, vanuit Canada, een aanzwellend luchtdrukmaximum de Midwest. In de ‘Upper Midwest’ worden, in de staat Wisconsin, barometerstanden boven 1050 hPa verwacht.

Aardverschuiving in California (bron: CHP Grass Valley).

Aardverschuiving in California (bron: CHP Grass Valley).

‘Meanwhile’ heeft vooral het noorden van de ‘Golden state’ California (en Nevada en Oregon) te maken met grote hoeveelheden neerslag. Vanwege de grootschalige structurele droogte is dat geweldig nieuws, maar het ‘regent wel overstromingen’. De Truckee River in ‘downtown Reno’, Nevada bereikte de hoogste waterstand sinds Nieuwjaarsdag 2005. In California ving Strawberry Valley in Yuba County in 48 uur tijd (van vrijdagavond tot zondagavond) 253 mm op. In de Bay Area, rond San Francisco, staat Venado in Sonoma County op 305 mm voor wat betreft januari tot nu toe. Op de internationale luchthaven van San Francisco is over de eerste 8 dagen van januari 87 mm gevallen. Dat is meer dan in het gehele jaar 2013. Toen in totaal over 12 maanden 86 mm.

weerman Jan Visser, Purmerend, 9 januari 2017, 17:20 uur


Barre kou in grote delen van Europa. Minima tot beneden -25 graden in onder meer Slowakije en Hongarije. Kouderecord voor januari in Napels en sneeuwval in Chania op Kreta

Niet alleen in Rusland regeert de ‘Vriezeman’ met harde hand. Ook in delen van Midden-Europa en niet in de laatste plaats op de Balkan is het door een invasie van continentaal arctische lucht steenkoud geworden. In het noorden van Hongarije werd vanochtend in Tésa -28,1º geregistreerd. Sinds januari 2003 is het in Hongarije niet meer zo ijzig geweest. In het Slovaakse Dudince werd, in een reeks vanaf 1977, met -30,3º een plaatselijk kouderecord gebroken. In het Tatra-gebergte, dat onderdeel is van de Karpaten, meldde Oravská Lesná zowaar -35,2º. Barre kou ook in Polen waar Krakow -24,1 en Suwalki –27,4º noteerde. In Krakow ging het om de laagste temperatuur sinds januari 2006. Zeer bijzonder was eveneens de lage temperatuur in de Italiaanse stad Napels. In een datareeks vanaf 1929 was het in januari nimmer kouder geweest dan -5,6º op de 10de in 1981. Nu werd met -5,7º een januarirecord gevestigd.

Sneeuwval in Chania, Kreta (bron: Maria Brebou).

Sneeuwval in Chania, Kreta (bron: Maria Brebou).


Verder hevige sneeuwval in Griekenland: niet in de laatste plaats op Kreta. Onder regie van een afgesnoerd hoogtelaag koelde het 500 hPa-vlak af tot -36º. In combinatie met het relatief warme zeewater kwam het daardoor zelfs in Chania tot sneeuwval tot op 100 meter van de Egeïsche zee. Lokaal heeft het op Kreta in decennia niet zo uitvoerig gesneeuwd. Op Kreta is het trouwens al vanaf eind december opmerkelijk nat. Souda Airport, nabij Chania, heeft sinds 29 december al 139 mm opgevangen. Tijdens de afgelopen 48 uur (tot hedenochtend) viel er 54 mm.

weerman Jan Visser, Purmerend, 8 januari 2017, 16:20 uur


Decemberwarmterecords in het noorden van Italië: 21º in Genua. Zeer zonnige december in grote delen van Frankrijk dankzij aanhoudend hogedrukregime.

Met Kerst zijn in het zuiden van Zwitserland zeer hoge temperaturen gemeten. Cevio pakte door naar 20,9º. Afgelopen dinsdag, 27 december, was het kassa in het noorden van Italië. Met respectievelijk 20,2 en 21,2º registreerden Milaan-Malpensa en Genua zowaar nieuwe decemberrecords. In Frankrijk werden dinsdagavond barometrische records benaderd. Charleville-Mézières noteerde een hoogste ‘luchtdrukking’ van 1047.2 hPa. Vanochtend wees de thermometer in deze Franse stad trouwens -7,9º aan. In onder meer de Elzas, Zuid-Duitsland en Oostenrijk komt de gemiddelde luchtdruk over december iets boven 1030 hPa uit. Dat is uitzonderlijk hoog. Grote delen van Frankrijk beleven dankzij het aanhoudende hogedrukregime een uitzonderlijk zonnige kerstmaand. In Luxeuil heeft de zon t/m 27 december ruim 116 uren geschenen. Het vorige decemberrecord was 110 uur in 2013.

weerman Jan Visser, Purmerend, 29 december 2016, 20:30 uur

Diepe depressie jaagt wind in de gordijnen in vooral Noorwegen en Denemarken. Uitschieters tot rond 190 km/uur in de Noorse bergen. Vandaag een barometrisch verschil van ruim 100 hPa op de weerkaart. Verder sneeuwval in de bergen van Cyprus.

Een voormalige zeer diepe stormdepressie, die over Scandinavië naar de Baltische staten is getrokken, heeft gisteren orkaanwinden veroorzaakt in het westen en zuiden van Noorwegen en Denemarken. Op de Noorse meetpunten Kråkenes en Elgerøya bulderde enige tijd windkracht 12 met ‘schuivers’ tot 158 km/uur in Elgerøya. Nog harder tekeer ging het in de bergen. Elvershei, op de toppen van het Røldal Skisenter, meldde zowaar 191 km/uur. In Denemarken veroorzaakte de ‘Kerststorm’ windsnelheden tot 136 km/uur in Thorsminde. De storm veroorzaakte eveneens hoge waterstanden. In westelijk Zweden lag het waterpeil in de avond en nacht 130-140 cm boven de gemiddelde gangbare waterstand. Vanmiddag verscheen een nieuwe zeer diepe depressie op de weerkaart. Ten westen van IJsland ging het weerglas onderuit naar 944 hPa. Het systeem veroorzaakte luchtdrukdalingen tot 10-11 hPa/3 uur op het vulkanische eiland en op veel plaatsen stak een zuiderstorm op. Ondertussen barometerstanden tot 1045 hPa in het zuidoosten van Engeland. Een verschil van ruim 100 hPa dus!

Sneeuwval in het Troödisgerbgte op Cyprus, 26 december (bron: cyprusski.com/webcam)

Sneeuwval in het Troödisgerbgte op Cyprus, 26 december (bron: cyprusski.com/webcam)

Een opmerkelijk hoge temperatuur werd Kerstzondag gemeten in het Zwitserse kanton Tessin. Op het ruim 400 meter hoogte gelegen station Cevio wees de thermometer 20,9º aan. Volop sneeuwen deed het op Cyprus. Dat was in het skigebied van het Troödosgebergte. Een opsteker voor het eiland waar neerslagtekorten aan de orde van de dag zijn.

weerman Jan Visser, Purmerend, 27 december 2016, 17:30 uur


Volop regen en sneeuw in het zuiden van California. Natste december in Los Angeles sinds 2010. Op ‘Christmas Day’ kans op zware onweersbuien en mogelijk tornado’s in staten als Kansas en Oklahoma.

Goed nieuws uit ‘Southern California’. Onder invloed van een zich verder ontwikkelend lagedrukgebied valt er volop neerslag. De neerslag valt niet alleen in de vorm van regen: hogerop sneeuwt het volop. De weerdienst van San Diego (NWS San Diego) bericht over 15 centimeter sneeuw in Wrightwood en 45 cm in de San Bernardino Mountains. Bazuingeschal eveneens uit ‘Downtown Los Angeles’. Er is daar deze maand al 104 tegen normaal 59 mm gevallen. Daarmee is het de natste december sinds 2010. Toen viel er maar liefst 260 mm.
De depressie treft op ‘Christmas Day’ het midden van de VS. In staten als Oklahoma en Kansas zijn zware donderbuien en zowaar tornado’s mogelijk. Uitzonderlijk is dat trouwens niet. In 2012 was er sprake van de grootste ‘Christmas Day tornado outbreak on record’. Volgens Dr. Greg Forbes, verbonden aan ‘The Weather Channel’, raasden 30 tornado’s over onder meer Texas, Louisiana, Mississippi en Alabama. In de Midwest en ‘Northern Plains’ wordt morgen zware sneeuw en ijzel verwacht.

Regen in 'Southern California' (broin: NWS Los Angeles).

Regen in ‘Southern California’ (broin: NWS Los Angeles).

De meeste staten bevinden zich op eerste kerstdag overigens in warme lucht. De gemiddelde maximumtemperatuur over de 48 aaneengesloten staten lijkt ruim 7 graden te bedragen met uitersten tussen -16 in Montana en 30º in Florida. De met afstand koudste Christmas Day in de aaneengesloten staten dateert uit 1983. Toen bedroeg de gemiddelde maximumtemperatuur ‘nationwide’ -8,9º.

weerman Jan Visser, Purmerend, 24 december 19:15 uur


Dankzij de recente zware regenval geen kurkdroog 2016 in de Spaanse stad Valencia. December is de daar de op één na (1989) natste kerstmaand uit de meetreeks. Uitzonderlijke hoge temperaturen (provinciale warmterecords) de laatste dagen in Noorwegen; extreme kou in het West-Siberisch Laagland.

De recente zware regenval heeft het oostelijk deel van Spanje behoed voor een uitzonderlijk droog jaar. Tot 20 november bedroeg de jaarhoeveelheid in de stad Valencia 175 mm: daarna werd 369 mm opgevangen. De voorlopige jaarsom staat hiermee op 544 tegen normaal rond 480 mm. In een reeks vanaf 1864 viel er één keer meer dan 1000 mm. Dat was in 1884 toen er circa 1290 mm werd afgetapt. December 2016 is met 168 mm eveneens de op één na natste kerstmaand uit de meetreeks. De natste 12de maand van het jaar dateert uit 1989 met 207 mm. De grootste waterplas tijdens ‘El temporal de Llevant’ (16-19 december) is uitgekomen op 433 mm in Beniarrés in de provincie Alicante.

Extreme kou vanochtend in het West-Siberisch Laagland (bron:  Etienne Kapikian).

Extreme kou vanochtend in het West-Siberisch Laagland (bron: Etienne Kapikian).

Uitzonderlijk zachte lucht manifesteerde zich de laatste dagen in Scandinavië. Dinsdag 20 december rapporteerden de meetpunten Linge en Tafjord, in de gemeente Norddal, respectievelijk 15,3 en 15,9º. In Rekdal werd het maandag de 19de zowaar 16,4º. In Noord-Noorwegen werden maandag de warmterecords van de provincies Troms en Finnmark ten grave gedragen. In Sørkjosen, Troms vloeide het kwik uit naar 14,2 en in Nuvsvåg, Finnmark naar 12,9º. In Noord-Zweden kwam Sylarna uit op 12,2º. Dat is maar net beneden de een jaar geleden gevestigde decemberrecords voor Norrland (Noord-Zweden). Op 20 december 2015 meldde Gävle namelijk 12,6º. Het nationale decemberrecord voor Noorwegen staat op 18,3º in 1998 in Sunndalsøra. Het Zweeds record is 13,7º in Fårösund-Ar in 2015.
Extreme kou heerst de laatste dagen in het West-Siberisch Laagland. Met name tussen de indrukwekkend lange rivieren de Ob en de Jenisej, is het verschrikkelijk koud. In Nizhnesortymsk werd vanochtend -53,7º geregistreerd; in de stad Noyabr’SK werd het dinsdag -51,6 en vanochtend -52,5º.

weerman Jan Visser, Purmerend, 21 december 2016, 17 uur


Overvloedige regenval in het oosten van España. Lokaal al ruim 400 mm sinds vrijdag en december als geheel de op één na natste kerstmaand. Bittere kou in de VS: niet eerder zo koud in december in Watertown, South Dakota. Ondertussen uitzonderlijk warm weer in Miami.

Het oostelijk deel van Spanje, met name de regio ‘La Comunidad Valenciana’, wordt geteisterd door uitzonderlijk zware regenval. Onder regie van een kleverig hoogtelaag boven het noordwesten van Afrika, is het al vanaf afgelopen vrijdag aan het gieten. Vanaf de 16de tot hedenmiddag 14 uur staat de teller in Beniarrés, provincie Alicante, op 404 mm. Alleen vandaag al viel er maar liefst 260 mm en ‘El temporal de Llevant’ is nog niet voorbij! Steeds opnieuw trekken gebieden met zware regenval vanaf de Middellandse Zee het kustgebied binnen. Door de hevige regenval van de laatste dagen alsmede de stortregens van 5 december, is het regionaal decembergemiddelde gestegen naar ongeveer 175 mm. Daarmee is het voor ‘La Comunidad Valenciana’, zijnde de provincies Castellón, Valencia en Alicante, nu al de op één na natste kerstmaand in een reeks vanaf 1950. Natter was het alleen in 1989 met gemiddeld 200 mm. Normaal valt er circa 50 mm. Vanuit Giles, tussen Gandia en Denia, kreeg ik nog het volgende verslagje van Guido van der Linden: “Of dat het noodweer mij achtervolgt: twee weken geleden in Estepona (waar ik werk), nu thuis in Piles, een dorpje tussen Gandia en Denia. Sinds zaterdag noodweer, overstromingen, storm en golven tot 7 meter hoog. Hier in Piles is sinds zaterdag al 300 mm water gevallen, bomen omgewaaid, af en toe zonder stroom en vanmorgen in de gehele de provincie Valencia waren de scholen dicht. Veel wegen afgesloten en rivieren treden buiten hun oevers. Echt niet normaal hier. Nog steeds Oranjealarm en storm en overvloedige hoosbuien.”

Distributie regenval in Valenciana van 16-19 december (bron: AEMET).

Distributie regenval in Valenciana van 16-19 december (bron: AEMET).

De barre kou in de Amerikaanse Plains en in de Midwest lijkt de komende dagen af te zullen nemen. Gisteren vestigde Watertown, South Dakota een nieuw decemberrecord. De thermometer wees daar -38,3º aan. Het vorige record dateerde van bijna 100 jaar gleden. In december 1917 werd het -36,1º. In het Texaanse San Antonio werd, voor wat betreft de decembermaxima, de op twee na grootste temperatuurdaling uit de serie gemeten. Zaterdag vloeide het kwik nog uit naar 25,0º, zondag werd het slechts 3,9º. IJzige kou vanochtend ook in Chicago. Om 5 uur was het daar -24,4º. ‘Meanwhile in Miami’: met een etmaalgemiddelde van 28,1º was het gisteren de warmste decemberdag in een reeks vanaf 1895.

weerman Jan Visser, Purmerend, 19 december 2016, 17 uur

‘Dangerously cold’ in vooral het noorden van de VS. Zaterdagochtend lokaal -38º in Montana. Komende dagen mogelijk laagste decembermaxima (en/of minima) sinds 1983 in delen van South Dakota en in en rond Chicago.

Het is ‘dangerously cold’ in het noorden van de Verenigde Staten. Onder regie van een zich tot rond 1040 hPa versterkend luchtdrukmaximum, werden zaterdagochtend in Montana minima beneden -35º geregistreerd. Op basis van voorlopige cijfers registreerden Butte, Jordan en West Yellowstone vanochtend -37,8º. Later zakte West Yellowstone Gateway zelfs weg naar -41,7º. Zondag/maandag wordt het in de ‘Windy City’, Chicago, mogelijk niet warmer dan iets beneden 0º Fahrenheit ofwel -17,8º Celsius. De laatste keer dat Chicago overdag in de maand december beneden -17,8º bleef steken dateert uit 1983. Maandagochtend zijn in ‘downtown’ Chicago minima rond -25 en in de westelijke voorsteden tot -29º mogelijk. Gruwelijk koud dus!

Polar Vortex boven Quebec, donderdag 15 december (bron: NOAA)

Polar Vortex boven Quebec, donderdag 15 december (bron: NOAA)

‘Daily records’ worden zondag verwacht in onder meer Aberdeen, South Dakota (minima tot -36º), maar ook in Long Beach, California (minima rond +2). De laatste keer dat het vóór Kerst in Aberdeen, South Dakota zo koud is geweest, dateert eveneens uit 1983. Ook in de ‘Southern Plains’ dendert de kou dit weekeinde binnen. In delen van Texas zakt het kwik in 24 uur tijd van ruim boven 20 graden naar waarden rond, deels beneden het vriespunt. Vrijdag werd in Stockton, Texas nog 30,0º genoteerd. In Canada rapporteerde Val Marie in Saskatchewan zaterdagochtend -42,1º. Op het 500 hPa-vlak werd het donderdag boven Quebec, samenhangend met de aanwezigheid van de troposferische ‘polar vortex’, -52º.

weerman Jan Visser, Purmerend, 17 december 2016, 17:10 uur


IJzige vrieskou in Rusland en Noord-Amerika, maar uitzonderlijke warmte in delen van Zuid-Amerika en Australia. Niet eerder is het in de hoofdstad van Chile zo heet geweest in december.

IJzige vrieskou in delen van Noord-Amerika en Rusland, maar ondertussen grote warmte in Zuid-Amerika en Australië. Daar trapt volgende week de astronomische zomer af. In de Chileense hoofdstad Santiago werd woensdag 14 december zelfs een nieuw hitterecord voor de maand december gevestigd. Het kwik zinderde naar 37,3º. In een serie vanaf het begin van de 20ste eeuw heeft het vorige record 100 jaar standgehouden. In 1915 werd het in december 37,2º. Uitbijter in de 21ste eeuw was een topper van 35,3º in 2015. Opmerkelijke warmte heerste de laatste dagen ook in de Australische stad Sydney. Dinsdag 13 december liep het kwik op het meetpunt Observatory Hill naar 37,8º. In de daarop volgende nacht werd het niet kouder dan 27,1º. Daarmee was het de warmste decembernacht uit de meetreeks. Het record stond op 26,3º, daterend van 25 december 1868. Inmiddels is het flink afgekoeld. In de nacht van woensdag op donderdag zakte het kwik naar 17,4º.

Hevige sneeuwval (30-60 cm) in het oosten van Turkije, 14 december (bron: via Severe Weather).

Hevige sneeuwval (30-60 cm) in het oosten van Turkije, 14 december (bron: via Severe Weather).

Onder invloed van een ijskoud stationair hoogtelaag boven Noordwest-Siberië beleefde het noorden van Europees Rusland wederom een zeer koude nacht. Kojnas ging vanochtend, 15 december, onderuit naar -34,7 en Izma, gelegen aan de gelijknamige rivier (zijrivier van de Pecora), noteerde -35,7º. Ook Moskou beleeft een tot nu toe koude december. Woensdag werd het -17,0º en het ‘voortschrijdend maandgemiddelde’ staat op -7,0 tegen normaal -5,2º. Extreem is de kou overigens niet. Op 15 en 16 december 1997 rapporteerde Moskou respectievelijk -27,3 en -28,8º.

Weerman Jan Visser, Purmerend, 15 december 2016, 17:10 uur


Ommezwaai in de Verenigde Staten: steenkoud winterweer na de op één na zachtste november uit de meetreeks. In drie staten was november niet eerder zo zacht.

Een complete ommezwaai in de Verenigde Staten! Met december aan het roer regeert in vooral de noordelijke helft van het uitgestrekte land de winter. In veel streken worden temperaturen gemeten die de laatste jaren niet meer zijn voorgekomen en het eind van de vrieskou is nog niet in zicht. Woensdag 14 december bevindt de poolwervel (beter bekend als de polar vortex) zich boven de Canadese provincie Ontario. Het 850 hPa-vlak koelt daarbij af naar een ijzige -37º. Aanstaande zondag, 18 december, worden in de Dakotas en Minnesota ‘morning lows’ tot circa -30º verwacht. Ook de afgelopen dagen werden al zeer lage minima genoteerd. Tijdens het weekeinde werd het in Minot, North Dakota en Ash Lake, Minnesota -32,2º. Brrrrr…..!

Polar Vortex boven Ontario, prognose GFS-weermodel voor 14 december (bron: Ryan Maue).

Polar Vortex boven Ontario, prognose GFS-weermodel voor 14 december (bron: Ryan Maue).

De decemberkou komt na een onwijs zachte november. Met ‘nationwide’ een gemiddelde temperatuur van 8,90º beleefde de VS de op één na zachtste november uit de meetreeks. Alleen 1999 was met 8,94º een fractie zachter. Normaal voor november is 5,38º. Geen enkele staat in de ‘lower 48’ (48 aaneengesloten staten) kwam uit op een novembergemiddelde onder of rond normaal. In de westelijke helft van de VS registreerden maar liefst 15 staten de op één of twee na warmste november. Recordwarm was het in Idaho, North Dakota en Washington. In North Dakota bedroeg de afwijking zelfs 7 graden ofwel gemiddeld 4,0 tegen normaal -3,1º.

weerman Jan Visser, Purmerend, 13 december 2016, 16:45 uur

De koudste lucht in jaren doet zich de komende tijd gelden in grote delen van de VS. Vooral in de noordelijke Plains en de Midwest worden zeer lage temperaturen verwacht.

De Verenigde Staten worden de komende tijd (tot voorbij half december!) geconfronteerd met de ‘coldest air in years’. Vooral de ‘northern Plains’ en de Midwest moeten rekening houden met zeer lage temperaturen. Regionaal blijft het zelfs overdag 15 tot 20 graden vriezen. De koudegolf wordt opgezet vanuit het ijzige Alaska en het noordwesten van Canada. Het Canadese Old Crow Airport, Yukon Territory, rapporteerde vanochtend -43,0º. De ‘Arctic Blast’, samenhangend met het ver naar het zuiden uitzakken van de straalstroom en de komst van een atmosferische hoogtetrog, doet zich trouwens al gelden in het westen en noordwesten van de VS. Vanochtend rapporteerde West Yellowstone in Montana -33,9º (donderdag -36,1º in Casper, Wyoming) en vanmiddag blijft Great Falls (eveneens Montana) steken op maximaal -17º. De normale middagtemperatuur in deze tijd van het jaar bedraagt daar circa nul graden.
De Midwest kreeg tijdens het afgelopen weekeinde een ‘sneak preview’ van het winterweer. Op de luchthaven Chicago-O’Hare viel 16 centimeter sneeuw. Voor december was dat de zwaarste sneeuwval sinds 2005: december 2014 en 2015 samen viel er niet meer dan 11 cm.
De decemberkou komt na de ‘nationwide’ op één na zachtste november sinds het begin van de metingen in 1895.

weerman Jan Visser, Purmerend, 7 december 2016, 17:15 uur

Opnieuw strenge kou in Noord-Europa en de eerste keer dit seizoen met -45º in de Amerikaanse staat Alaska. In Spanje heeft het met name maandag ook in delen van de provincie Valencia gehoosd.

In de achterkamer van een actieve depressie, die tijdens de afgelopen nacht zware sneeuwval veroorzaakte ten noordoosten van Moskou, is het vooral in Lapland en Noord-Rusland wederom fors afgekoeld. De Russische stad Archangelsk rapporteerde -24,5º en het Zweedse Ylinenjärvi -28,9º. In Finland en Noorwegen vroor het meer dan 30 graden. Zo werd het in Muonio -31,1 en in de Noorse plaatsen Coavddatmohkki en Karasjok -34,4º. In Alaska werd voor het eerst dit seizoen de grens van -45º onderschreden. Vanochtend om 4 uur lokale tijd rapporteerde Chalkyitsik -45,6º en Fort Yukon noteerde op dat moment -44,4º. In Fairbanks werd zondag -37,2º geregistreerd, zijnde de laagste temperatuur sinds 13 januari 2014. De ‘frigid arctic blast’ hangt samen met een ‘omega hogedrukblokkade’ boven de Bering Strait.

Koudegolf Alaska (bron: The Weather Channel).

Koudegolf Alaska (bron: The Weather Channel).

Op Spitsbergen vriest het nu ook flink. Vanochtend vroeg kwam Svalbard lufthavn op -16,2º en Ny-Ålesund -19,8º. De eilandenarchipel heeft de zachtste november uit de meetreeks achter de rug. Svalbard lufthavn had een gemiddelde decembertemperatuur van -0,7º tegen normaal -10,3º. In de gehomogeniseerde meetreeks vanaf 1898 was november nooit zachter geweest dan -1,2º in 1953.
In Spanje kwam het niet alleen aan de Costa del Sol tot excessieve regenval (Estepona 222 mm). Met name gisteren eveneens wolkbreukregens in de provincie Valencia. In Barx viel totaal (4 en 5 december) 201 mm. Gedurende de afgelopen 14 dagen ving Barx in totaal 337 mm op.

weerman Jan Visser, Purmerend, 6 december 2016, 20:50 uur

Zeer koude nacht in Noord-Europa: minima tot lokaal -36º. Zware sneeuwval in Oekraïne en rond -50º in het Siberische Verchojansk. Noodweer teistert vandaag de Costa del Sol. Plaatselijk al meer dan 200 mm.

Onder een rug van hogedruk beleefde Noord-Europa de, tot nu toe, koudste nacht van het seizoen. In Fins Lapland ging Enontekiö Näkkälä in de nacht van zaterdag op zondag onderuit naar -32,4, in Zweden noteerde Naimakka -34,9 en in Noord-Noorwegen registreerde Karasjok eveneens -34,9º en Coavddatmohkki (‘what’s in a name!’) -35,8º. In Oost-Europa heeft een actieve randstoring, waarvan het koufront op vrijdag over ons land trok, zware sneeuwval veroorzaakt in met name delen van Oekraïne. In het oostelijk deel van het land groeide het sneeuwdek aan tot ruim 40 centimeter. In het westen van Oekraïne rapporteerde Lviv (Lemberg) een sneeuwdek van 13 en Moskou, vanochtend, 18 cm. Ook ten noorden van Warschau ligt de sneeuw bijna 20 cm hoog. Wil het in onze streken serieus gaan winteren, dan is het van belang dat grote delen van Oost-Europa door een laag sneeuw zijn bedekt. Dat is dus het geval: nu nog een gunstige luchtdrukverdeling! Diep in Siberië zijn de thermometers de laatste dagen afgezakt naar waarden rond -50º. Verchojansk opende de kerstmaand met -50,1º: van vrijdag t/m vandaag werd het achtereenvolgens -49,6, -49,9 en -48,6º. De sneeuwhoogte bedraagt 26 centimeter. Dat is voor dat gebied vrij veel.

Noodweer in Andalucia (bron: @auropragu).

Noodweer in Andalucia (bron: @auropragu).

Een actieve depressie voor de Portugese kust dumpt dit weekeinde veel regen op het Iberisch schiereiland. Op de luchthaven van Lissabon werd zondagochtend 39 en in Penhas Douradas 67 mm afgetapt. Ook in de Algarve regende het. In Faro viel de laatste dagen 28 mm. In Spanje zaterdag veel regen in de provincie Málaga. In Marbella werd 42 en in Cortes de la Frontera 43 mm opgevangen. Vandaag is er sprake van complete wolkbreuken aan de Costa del Sol. Tot 12 uur stond Marbella al op 193 en Estepona 214 mm.

weerman Jan Visser, Purmerend, 4 december 2016, 16:25 uur

Twitter